Tekort aan idioten.

Iedere belegger zou de film Moneyball moeten zien. Deze film is geïnspireerd op het verhaal van Bill James, een statisticus die de baseball wereld radicaal veranderde. Hij heeft een statisch model ontwikkeld waarmee bepaalt kan worden welke spelers ge- danwel verkocht moeten worden. Tegenwoordig is dat de normale gang van zaken. Voor deze modellen er waren, werd de aan – en verkopen puur op onderbuik gevoel gedaan. Dat is ook de evolutie die we in beleggersland zien. Maar naast deze filmtip is vooral een van de recente uitspraken van Bill James interessant. Hij vertelde in een interview dat Trump nooit president kan worden. De basis van deze redenering is als volgt. De gemiddelde stemmer voor Trump is niet over-intelligent. Of zoals Trump het zelf omschrijft poorly educated. En volgens James zijn simpelweg niet genoeg mensen met een laag IQ.

Ik denk dat de Trump’s populariteit door de grote ongelijkheid in de US wordt veroorzaakt. Een bepaalde mate van ongelijkheid is goed voor een maatschappij, anders heet het communisme. Te grote ongelijkheid is slecht. Bijna iedere revolutie ontstaat door te grote ongelijkheid. Ongelijkheid kan men meten via een zogenaamde GINI score. De US staat op de 96 ste plaats van de 156. Er zijn vrijwel geen Westerse landen die slechter dan de US scoren. Overigens staat Nederland op plaats 15. Veel dichter bij optimale gelijkheid kun je niet komen. Ik heb me lang afgevraagd waarom er bij een dergelijke ongelijkheid in de US geen revolutie uitbrak. Het grote aantal stemmen voor Trump, maar ook voor Sanders, is misschien wel de revolutie maar dan US style.

Nu de uiteindelijke strijd bijna zeker tussen tussen Trump en Clinton zal gaan, zou je zeggen dat Clinton toch wel zou moeten winnen. Maar stel, stel nou dat Trump toch president wordt. In beleggersland moet je altijd in scenario’s denken. Dan zullen de beurzen flink dalen vanwege de onzekerheid over Trump’s beleid en de verwachting dat de wereldhandel zal dalen door zijn protectionistische maatregelen. En dat terwijl populistische politici meestal juist goed zijn voor de economie op korte termijn. Bij degelijke politiek lopen de financiële tekorten flink op. En uiteindelijk moet rekening betaald worden. Op lange termijn is het saldo negatief.

De Amerikaanse verkiezingen hebben vaker een effect op de beurzen. Er bestaat zelfs een presidentscyclus. Dat effect zal dit jaar misschien nog wel groter zijn. Dan hebben we na Brexit en de Spaanse verkiezingen weer een half jaar om ons ergens druk over te maken.

De opmerkingen van Bill James stellen mij enigszins gerust. Maar niet meer dan enigszins. Want hoe goed de statistieken van Bill James ook zijn, het blijven statistieken. Gezond verstand is altijd beter. En daar lijkt gezien deze verkiezingsstrijd nu net een groot tekort aan. En misschien zijn ook slimme mensen de ongelijkheid zo zat dat ze op Trump stemmen.

Corné van Zeijl.

Corné van Zeijl is analist en strateeg bij ACTIAM. Daarnaast is hij een graag geziene beurscommentator bij onder meer RTL Z en BNR en schrijft hij columns voor verschillende media.