Visie september 2018

Macro economische ontwikkelingen

We zien de consensus voor de verwachte economische groei licht naar beneden komen. Er wordt nog steeds een relatief goede economische groei verwacht, maar minder uitbundig dan men aan het begin van het jaar verwachtte. De terugval in economische verwachtingen wordt vooral veroorzaakt door de teruggang in de Emerging Markets, de politieke onzekerheid bij zaken als Brexit, de gevolgen van het beleid van de nieuwe populistische Italiaanse regering en een mogelijke verdere escalatie van de handelsoorlog.

Vastrentende markten

De ontwikkelingen binnen de obligatiemarkten werden vooral bepaald door de Turkse crisis. De aanleiding hiervoor was een diplomatieke ruzie over het gevangenhouden van de Amerikaanse dominee Brunson in Turkije. Het hoge schuldniveau en de Turkse afhankelijkheid van buitenlands kapitaal waren de belangrijkste redenen om tot verkoop over te gaan. De uitgaven die werden beloofd om stemmen te winnen bij de verkiezingen schaadden de geloofwaardigheid van het begrotingsbeleid en werkten inflatie in de hand. Deze inflatie werd door het zwakker worden van de valuta steeds meer een zichzelf realiserend fenomeen. De opkomende markten in meer algemene zin zijn kwetsbaar, doordat de wereldwijde kwantitatieve verruiming op zijn eind begint te lopen, de Fed het beleid verkrapt en de dollar sterker is geworden.

De Europese obligatiemarkten reageerden voorspelbaar op de ontwikkelingen in de opkomende markten door risicomijdend te worden. Duitse staatsleningen trokken aan, terwijl leningen uit de zwakkere lidstaten van de eurozone op grote schaal werden verkocht. Beleggers lieten Italiaanse leningen ook links liggen omdat in september een begrotingsplan wordt gepresenteerd.

In de rest van 2018 kunnen politieke ontwikkelingen in Italië (begroting) en het Verenigd Koninkrijk (Brexit-deal) zorgen voor meer volatiliteit. In beide landen kunnen deze ontwikkelingen zowel positief als negatief uitvallen.

Bedrijfsobligaties

De problemen op het gebied van de buitenlandse handel willen maar niet verdwijnen en ook de politieke problemen in Italië staan nog steeds op de voorgrond. De spreads werden begin augustus krapper en namen weer toe aan het eind van de maand.

De maand eindigde in een enigszins risicomijdende stemming doordat Trump meer invoerheffingen op Chinese goederen wilde invoeren. Op de markten voor bedrijfsobligaties namen de spreads iets toe, maar dit was voor een groot deel ook te wijten aan het vroegtijdig opengaan van de primaire markt en twee gebeurtenissen:

  • Bayer moet een schadevergoeding betalen omdat de onderneming een rechtszaak heeft verloren waarin werd aangevoerd dat het onkruidbestrijdingsmiddel Roundup kanker veroorzaakt;
  • de tragische instorting van een brug bij Genua heeft de exploitant van de tolweg onder druk gezet.

Hoewel de markt voor bedrijfsobligaties niet zonder problemen is, is de technische situatie binnen deze markt nog steeds positief. Veel beleggers, vooral Franse en Duitse, beschikken over grote hoeveelheden liquiditeiten en de ECB is nog steeds in de markt voor het opkopen van bedrijfsleningen.

De fundamentele situatie en de macro-economische omstandigheden zien er nog steeds goed uit. Op het moment dat er meer aanbod komt van nieuwe bedrijfsobligaties kan er druk op spreads ontstaan, hoewel dit effect door de grote hoeveelheden liquiditeiten die nog steeds beschikbaar zijn getemperd wordt.

Aandelenmarkten

De aandelenmarkten hebben zich over het algemeen in augustus zwak ontwikkeld. Nervositeit over besmetting als gevolg van de Turkse liracrisis zorgde voor koersdalingen. De lira staat onder druk als gevolg van het buitensporige tekort op de Turkse lopende rekening en de grote buitenlandse schuld, evenals de onorthodoxe ideeën van president Erdogan over het rentebeleid. Bovendien is de handelsoorlog nog steeds gaande. Deze kan gevolgen gaan krijgen voor de winstgevendheid van ondernemingen en is al van invloed op de reële economie via het zwakkere sentiment. Aan het eind van de maand staken de problemen in Italië weer de kop op en werd Italië door Fitch afgewaardeerd van neutraal naar negatief. Als gevolg van de hierboven beschreven ontwikkelingen waren de markten afgelopen maand risicomijdend. Banken, basisgrondstoffen en auto's waren de zwakste sectoren. Media, onroerend goed en voeding & dranken behoorden tot de sterkste sectoren.

De aandelenmarkten gingen de maand richtingloos van start. Nieuws over de Italiaanse begroting zal in september de voorpagina's blijven halen, doordat de begrotingsplannen pas aan het eind van de maand worden onthuld. Samen met nieuws over de handelsoorlog en ongerustheid over de Turkse en opkomende markten, blijft dit het sentiment in september negatief beïnvloeden.

De waarderingen op de aandelenmarkten worden ondersteund door de lage inflatie en aanhoudend lage rente. In Europa zullen de winsten een positief effect gaan ondervinden van de verzwakking van de euro. In de VS profiteert de markt van de recordhoeveelheden aan aandelen die worden teruggekocht en van de sterke winstgroei. Een risico dat op langere termijn dreigt voor de aandelenmarkten is dat de beëindiging van de kwantitatieve verruiming te langzaam verloopt.