DGA Pensioen: fiscale aftrekpost of een oudedagsvoorziening?

In de afweging om het pensioen in eigen beheer onder te brengen of extern te verzekeren is in eerste instantie de accountant of fiscalist van de dga (directeur grootaandeelhouder) betrokken. Veelal richt pensioenvorming in eigen beheer zich met name op het tot stand brengen van een fiscale aftrekpost. Maar tegenover de fiscale aftrekpost moet ook de vorming van een oudedagsvoorziening staan. De pensioentoezegging is immers een arbeidsvoorwaarde die ook daadwerkelijk moet worden ingevuld. Dit is het moment dat het intermediair in samenspraak met de accountant een totaaloplossing voor de dga kan gaan uitwerken.

De dga heeft een aparte positie als het gaat om zijn pensioenopbouw. Immers hij is niet alleen te beschouwen als werknemer van “zijn” B.V. maar is daar ook aandeelhouder / eigenaar van. In de Pensioenwet wordt de aandeelhouder die ten minste 10% van het geplaatste kapitaal van een B.V. in bezit heeft, aangemerkt als dga. De dga heeft voor de opbouw van zijn pensioen de mogelijkheid om dit onder te brengen bij een professionele verzekeraar of onder te brengen in eigen beheer bij eigen vennootschap of hiervoor opgerichte B.V. Een combinatie van eigen beheer en verzekeren is ook mogelijk.

Maximale fiscale aftrekpost
De accountant/fiscalist van de dga zal doorgaans aansturen op een maximale pensioenregeling met bijbehorende maximale pensioenlast. Welke regelingen worden dan voorgesteld?

Eindloonregeling
De accountant zal in zijn bespiegelingen over het pensioen in eigen beheer, en niet ten onrechte, zeker de fiscale aftrekbaarheid en de bijkomende belastingbesparing niet buiten beschouwing laten. De dga wil een goede pensioenregeling en de meest optimale is de eindloonregeling. Dit betekent echter wel dat bij een verhoging van het salaris van de dga ook de pensioenaanspraken moeten worden verhoogd. Er volgt een backservice die ineens ten laste van de winst mag worden gebracht. Een verlaging van de winst en dus een verlaging van de belastingdruk.

Indexering
Ook zal een goede pensioenvoorziening geïndexeerd worden om de prijsinflatie te kunnen weerstaan. De indexering kan weliswaar in eigen beheer worden toegezegd, maar hiervoor kan niet worden gereserveerd.
Ook al levert het toekennen van indexatie geen fiscaal voordeel op voor de B.V. omdat er niet voor gereserveerd mag worden, het levert wel een aanspraak op die te zijner tijd moet worden gefinancierd.
Dit kan dan niet anders dan uit de winstreserves worden gedaan.
Door het niet kunnen reserveren voor de toegezegde indexatie, maar ook door andere oorzaken, ontstaat een verschil in de fiscale waarde en de bedrijfseconomische waarde van de pensioenverplichting. Een en ander werken we hieronder nog nader uit.

Verschil fiscale waarde en bedrijfseconomische waarde pensioenverplichting
Er is een aantal oorzaken waardoor de fiscale waarde kan afwijken van de bedrijfseconomische waarde pensioenverplichting. Bijvoorbeeld doordat het verbod op uitstelfinanciering niet geldt voor het pensioen dat de dga opbouwt in eigen beheer, is het voor de B.V. niet noodzakelijk om voldoende liquiditeiten aan te houden ter afdekking van de pensioenverplichting. Ook kan het niet-denkbeeldige scenario ontstaan dat de beleggingsresultaten achterblijven bij de waarde van de pensioenverplichting die ook nog eens jaarlijks met 4% wordt opgerent.
Dit terwijl het de dga waarschijnlijk niet alleen gaat om een fiscale aftrekpost maar ook een goede pensioenvoorziening.

Tot slot
Wanneer de dga naast de fiscale aftrekpost ook een goede oudedagsvoorziening nastreeft, is het goed om samen met de accountant / fiscalist de argumenten voor eigen beheer en verzekeren goed uiteen te zetten. Belangrijke vragen die daarbij aan bod moeten komen zijn de risico’s die de dga loopt ingeval hij arbeidsongeschikt wordt. Wil hij deze risico’s bewust nemen of wenst hij zich daartegen te verzekeren?
Is de dga zich er van bewust dat de bedrijfseconomische waarde van de pensioenvoorziening in de B.V. naar alle waarschijnlijkheid zal gaan achterlopen bij de fiscale waarde ervan en dat in het verlengde daarvan de oudedagsvoorziening lager zal uitvallen dan verwacht? Uiteindelijk gaat het niet om de keuze tussen eigen beheer of verzekeren. Het gaat er om of de DGA bewuste keuzes kan maken en de consequenties ervan kan overzien.