Samengaan bestaande ondernemingspensioenfondsen in multi-opf

De komende jaren zullen vooral kleine ondernemingspensioenfondsen moeten nadenken over de toekomstbestendigheid van de gekozen structuur. Steeds vaker kiezen ondernemingen ervoor de regeling onder te brengen bij een verzekeraar. Ondernemingspensioenfondsen die minimaal vijf jaar bestaan, mogen in de toekomst ook samen een fonds oprichten, een zogenaamd “Multi-opf”. Hiervoor is op 22 september 2009 een wetsvoorstel ingediend bij de Tweede Kamer.

Waarom een multi-opf
Kleine ondernemingspensioenfondsen hebben steeds meer moeite om te voldoen aan de wettelijke eisen. Zij hebben bijvoorbeeld moeite met de bezetting van het bestuur, deelnemersraad en verantwoordingsorgaan. Het vereiste niveau van deskundigheid ontbreekt hiervoor vaak. Ook de eisen aan communicatie richting deelnemers worden steeds zwaarder. Ondanks de toenemende eisen en kosten willen die pensioenfondsen in staat blijven om de pensioenregeling uit te voeren. Door samenvoeging beogen zij ten aanzien van (pension fund) governance schaalvoordelen te behalen.

Combinatie van fondsen
Een ondernemingspensioenfonds mag volgens de Pensioenwet nu alleen werkzaam zijn voor één onderneming of een groep van ondernemingen. Het wetsontwerp maakt het mogelijk om pensioenregelingen voor meerdere ondernemingen of groepen van ondernemingen uit te voeren door samenvoeging van de pensioenfondsen van die ondernemingen of groepen.

Samenstelling organen
De ondernemingen blijven direct vertegenwoordigd in het multi-opf. Van elke onderneming (of groep) heeft tenminste één lid namens de werkgever en één lid namens de werknemer zitting in het bestuur. Er zal wel een meer indirecte band ontstaan tussen het bestuur van het multi-opf en de ondernemingen. Het is ook de bedoeling dat uit elke onderneming (of groep) door tenminste één deelnemer en één pensioengerechtigde medezeggenschap wordt uitgeoefend in de deelnemersraad van het multi-opf. 

Afgescheiden vermogens
De vermogens van de oorspronkelijke fondsen moeten gescheiden blijven. Dit wordt ook wel aangeduid als “ringfencing”. De oorspronkelijke “solidariteitskringen” blijven aldus in stand. Het Financieel Toetsingskader wordt toegepast op elk financieel geheel. Als bijvoorbeeld een financieel afgescheiden geheel niet meer voldoet aan de wettelijke vereisten voor het (minimaal) eigen vermogen, zal er alleen voor dat geheel een herstelplan moeten komen.

Geen gevolgen voor pensioenregelingen
De samenvoeging heeft geen gevolgen voor de lopende pensioenovereenkomsten.

Geen gevolgen voor marktwerking
Net als de bestaande ondernemingspensioenfondsen mag het Multi-opf alleen tweede pijler pensioenproducten voeren. De feitelijke verdeling van de markt tussen verzekeraars, ondernemingspensioenfondsen en bedrijfspensioenfondsen zal door het wetsontwerp geen wijziging ondergaan. Dit wordt bereikt door een Multi-opf alleen toe te staan voor al vijf jaar bestaande ondernemingspensioenfondsen. De constructie van het Multi-opf moet altijd afgezet worden tegen uitvoering door een verzekeraar. Verzekeraars bieden door schaalgrootte, kennis en ervaring wellicht een beter aanbod dan wat via het Multi-opf wordt bereikt.