Gedaalde beurskoersen en binnenkort met pensioen?

Deel 5
Pensioenknippen is nu mogelijk!

In de i-tems van februari, maart, mei en juli zijn wij ingegaan op de situatie dat iemand een pensioenopbouw heeft gehad in de vorm van een beleggingsverzekering en binnenkort met pensioen gaat. Door de sterk gedaalde beurskoersen in het laatste jaar, kan hij te maken krijgen met een (soms) aanzienlijke daling van zijn pensioenpot. 

Op 28 juli is de pensioenknip ingevoerd. De wetswijziging en de ministeriële regeling zijn sindsdien in werking getreden. In de Handreiking Pensioenknip van de Kennisgroep pensioenen (loonbelasting) wordt de nieuwe regeling uitgelegd. Een verkorte weergave van de werking van de pensioenknip en de reactie van Zwitserleven, vindt u hieronder.

Hoe werkt de pensioenknip?
De pensioenknip is een mogelijkheid om pensioenkapitaal te splitsen in twee delen. Deze constructie komt erop neer dat één deel wordt gebruikt voor aankoop van een direct ingaande uitkering gedurende  maximaal
5 jaar . Het andere deel wordt na afloop van die periode gebruikt om een levenslange pensioenuitkering aan te kopen. Pensioenknippen kan tot 1 januari 2014. De pensioenknip geldt ook voor kapitalen die tot uitkering zijn gekomen na 31 december 2008, maar nog niet zijn besteed.

Voor welke uitkeringen geldt de pensioenknip?
Pensioenknippen gebeurt met op de pensioendatum beschikbaar komend kapitaal. De oorsprong van het vrijkomende bedrag moet een kapitaal- of een premieovereenkomst zijn. Bij de aankoop van een levenslange uitkering op de pensioendatum kan immers niet alleen een beleggingsrisico, maar ook een renterisico worden gelopen. Als een verzekerd kapitaal tot uitkering komt is alleen de renteknip aan de orde. Als de waarde van een beleggingsverzekering wordt uitgekeerd leidt de pensioenknip tot zowel een beleggings- als een renteknip. 

De Handreiking Pensioenknip staat de pensioenknip ook toe voor niet onder de Pensioenwet vallende vóór 1 januari 2007 premievrij gemaakte C-polissen en pensioenverzekeringen van de DGA.

De pensioenknip geknipt
Hieronder worden enkele aspecten van de nieuwe regeling kort besproken.

Partnerpensioen
Als op de pensioendatum ook een partnerpensioen aangekocht wordt, wordt volgens de regeling gedurende de tijdelijke uitkering voorzien in een tijdelijk partnerpensioen. Bij de aankoop van de levenslange uitkering wordt dan tevens rekening gehouden met het partnerpensioen.

Shoppen en ruilen
Shoppen naar een andere verzekeraar en uitruilen van ouderdomspensioen in partnerpensioen zijn uitsluitend mogelijk op de oorspronkelijke einddatum. Variatie in de hoogte van de tijdelijke uitkering is toegestaan binnen de bandbreedte van 100:75.

Verplichtingen
Een verzekeraar moet de begunstigde voor een onder de Pensioenwet vallend kapitaal informeren over de pensioenknip. Als het kapitaal ten minste € 10.000, - bedraagt mag de pensioenknip niet worden geweigerd. In de uitstelperiode verstrekt de verzekeraar jaarlijks informatie over de hoogte van het resterende kapitaal en de hoogte van de daarmee aan te kopen levenslange uitkering.

Risicoprofiel beleggingen in uitstelperiode
Het risicoprofiel van de beleggingen in de uitstelperiode moet vergelijkbaar of lager zijn dan vóór de aankoop van de tijdelijke uitkering. Als de verzekerde de verantwoordelijkheid voor de keuzes bij het beleggen heeft overgenomen moet de verzekeraar adviseren over de spreiding van de beleggingen zoals hiervoor beschreven.

Zwitserleven accepteert bij beleggingsvrijheid het risicovoller beleggen in principe niet.

Kanttekeningen Zwitserleven
1) Zwitserleven overweegt om een verzekeringstechnisch betere methode toe te passen, waarbij naast de tijdelijke uitkering van ouderdomspensioen al een levenslang partnerpensioen wordt aangekocht. Hierdoor wordt selectie voorkomen. De wettelijke regeling is op dit punt ondoordacht.

2) Moet een nieuwe verzekeraar na shoppen met de uitkering van een beleggingsverzekering alleen de renteknip of ook de beleggingsknip toepassen? Het laatste vereist ook het overdragen van informatie over het risicoprofiel van de vervallen beleggingsverzekering. Dat lijkt ons niet wenselijk.

3) De toelichting bij de regeling stelt, dat de pensioenknip ook beschikbaar is voor een (ex-) partner bij overlijden van de deelnemer vóór de pensioendatum. De vraag is dan of bij de uitkering van een beleggingswaarde naast het tijdelijke partnerpensioen, ook een beleggingsverzekering op het leven van de partner moet worden gesloten voor de latere aankoop van het levenslange partnerpensioen?

Over bovenstaande punten zijn vragen voorgelegd aan SZW. Wij houden u op de hoogte. Er komt (helaas) dus nog een deel 6…
 
mr. Willem Snellen,
Praktijkgroep pensioenrecht, FiZie & beleid
Fizie@zwitserleven.nl